Door redactie op woensdag 20 juni 2018
Op Facebook is een groep die ‘You Know You've Lived in Curacao if...’ heet. Op deze pagina delen mensen die op Curaçao wonen of woonden hun herinneringen. De pagina heeft al meer dan 10.000 deelnemers. Zowel ‘yiu di korsou’ als makamba’s. Ik ben zo’n makamba uit Tilburg die graag de foto’s en berichtjes op deze Facebook-pagina bekijkt. Meestal gaat het over alledaagse dingetjes: Ken je de mensen die op deze foto staan? Waar kun je in Nederland pastèchi kopen? Wie is ook geboren of bevallen in de kraamkliniek op Rio Canario? Soms barsten er opeens politieke discussies los, waarbij het er fel aan toe kan gaan. Een vriend (wél yiu di korsou) vroeg me waarom ik me zo betrokken voel bij Curaçao. Ik kon hem niet goed antwoord geven. Ik bracht een groot deel van mijn jeugd op Curaçao door. Een heerlijke tijd. Als 15-jarige net terug in Nederland lachten ze me op de nieuwe school uit om mijn rare accent. Het koste het me jaren om te wennen aan Nederland. Maar toen ik eenmaal weer geaard was, verwaterde mijn band met Curaçao. Pas in 2010, ik was er 19 jaar niet meer geweest, ging ik er weer naartoe. Samen met een vriendin met wie ik op Curaçao op de middelbare school had gezeten. We logeerden bij een derde vriendin die er nog woont. Het was net de week van orkaan Thomas. Het stormde, stortregende en onweerde en de stroom viel uit. Toch voelde ik me weer helemaal thuis. En dat gevoel herhaalde zich in 2012 en begin dit jaar, toen ik weer naar Curaçao ging. Als ik vanuit het vliegtuig het eiland al zie liggen, ben ik zo blij. En ik pijnig mijn hersens: waarom is dat zo? Is het de zon die nergens zo voelt als daar? Zijn het de mensen die zo vertrouwd zijn? Is het de natuur van Banda Bou die ik zo prachtig vind? Of is het minder poëtisch en voelt ieder mens zich gewoon fijn op de plek waar hij of zij is opgegroeid? En had ik dezelfde gevoelens gehad voor de Veluwe of voor Maastricht als ik daar mijn jeugd had doorgebracht? Ik weet het niet. Ik weet wel dat in ieder geval 10.000 mensen in de Facebook-groep mijn positieve gevoelens voor Curaçao delen. En die mensen zijn ook allemaal realistisch: ze weten dat het niet altijd rozengeur en maneschijn is op Curaçao, en dat er veel problemen zijn. Maar zou het niet mooi zijn als we met z’n 10.000 met al die liefde iets voor Curaçao kunnen betekenen? Hoe? Tja… daar moet ik nog over nadenken. Wie het weet mag het zeggen! Marjan van Wijngaarden          
Door redactie op woensdag 13 juni 2018
Jaarlijks komen 1000 studenten uit Curaçao, Aruba, Sint Maarten en Caribisch deel in Nederland studeren. De meeste kiezen voor economie of rechten. Maar Gabi Ras uit Curaçao niet. Zij studeert Knowledge Engineering aan de Universiteit van Maastricht. Een studie die haar helemaal naar Iran bracht. “Daar is het net zo rommelig als op Curaçao.” Als kind al had Gabi een passie voor science fiction, robots en kunstmatige intelligentie. Haar kennis deed ze op via televisie en internet. “Ik kijk graag naar science fiction films en ik lees er graag over. Een van de mooiste boeken die ik heb gelezen is Space Odyssey, een reeks van vier boeken van Arthur C. Clarke. Het verhaal gaat over een computer die doorgeslagen is en mensen doodt. Kunstmatige intelligentie tegen de mens, dat is wat mij boeit.” Wisselen van studie Gabi kwam in 2010 naar Nederland om te studeren. Eerst deed zij Industrial Design aan de Technische Universiteit Eindhoven. Maar haar passie voor kunstmatige intelligentie bleef. Na het halen van haar eerste jaar wilde ze toch iets anders doen. Het werd Knowledge Engineering. Daar vond ze haar passie. Robots spelen voetbal Tijdens haar studie kreeg Gabi de kans om met robots te werken. Ze kwam terecht in het Dutch NAO Team. NAO is het type robot waarmee ze werkt. “Een robot kan in principe alles,” vertelt ze. “Maar deze robots spelen voetbal. Ik leer mijn robot alles over voetbal.” Team doet mee aan competities Het Dutch NAO Team bestaat uit Bachelor en Master-studenten, die door een senior medewerker worden ondersteund. Het team is een samenwerkingsverband tussen de Universiteit Maastricht, Technische Universiteit Delft en Universiteit van Amsterdam. Het Dutch NAO Team doet mee aan verschillende competities van de Robocup. Robots spelen in 2050 tegen de mens Doel van Robocup is om in 2050 robots voetbal te laten spelen tegen de mens. Robocup organiseert jaarlijks wereldcupwedstrijden. Een keer per jaar organiseert een grote wedstrijd en daarnaast andere wedstrijden. Begin april was er eentje in Iran. Gabi deed ook mee. Ze vond het prachtig om naar Iran te gaan. “Wat ik van Iran vond? Even rommelig als Curaçao,” grapt Gabi. Robots kunnen niet denken Robots programmeren vindt Gabi fantastisch. “Als je een computer in een robot doet, wordt het tastbaar. Het gaat bewegen en de robot doet ook wat jij wilt.” Maar, zegt Gabi: “Jij programmeert steeds een robot. Ze kunnen niet zelf denken. Ze kunnen veel. Op het gebied van schaken bijvoorbeeld kunnen ze de mens al verslaan. Maar in 2050 met voetballen de mens verslaan? Daar is het nog te vroeg voor. “ Gabi is nu bezig met de voorbereiding voor de wereldcup voetbal in Brazilië in juli. Met de robots uiteraard. Voor meer informatie: http://www.dutchnaoteam.nl http://www.robocup.nl Website BAAT013 stopt ermee. Dat heb je hier kunnen lezen. We sluiten af door nog een aantal weken succesvolle artikelen uit het verleden opnieuw te plaatsen. Bovenstaand artikel verscheen dus al eerder op deze site.
Door redactie op woensdag 6 juni 2018
Frank Martinus Arion (1936) is een bekende Curaçaose schrijver, dichter en taalwetenschapper. Hij heeft van 1955 tot 1981 in Nederland gewoond en heeft Nederlandse taal en letterkunde gestudeerd aan de universiteit van Leiden. ‘M’a kai den sneeuw’ Hieronder een gedicht van Frank met de titel “Ma kai den sneeuw”. Een gedicht dat goed past bij de winterse weersomstandigheden van de afgelopen dagen. Het gedicht alsmede de gebruikte Papiamentse tekst en spelling dateren uit de jaren zestig. Ik ben in de sneeuw gevallen Ik ben in de sneeuw gevallen Kun je me niet redden? Val dan neer naast mij En help me huilen. Als je Papiamentu kon spreken Noemde ik je DUSHI Vroeg ik je me met een zoen te redden Maar je kunt niet zwart worden. En ze hebben me gezegd. En ze hebben me bezworen Trouw je met een blanke vrouw Kom je je zwarte land niet meer in. Ik ben in de sneeuw gevallen Kun je me niet redden? Val dan neer naast mij En help me huilen. M’a kai den sneeuw M’a kai den sneeuw Bo n' por sakami? Kai bande mi anto judami jora. Si bo por a papia Papiamentu lo ma jama bo DUSHI pidi bo un sunchi pa sakami ma bo n' por bira pretu. I nan a bisami I nan a hurami: Si bo kasa ku un muhe blanku bo n' por drenta bo tera pretu mas. M’a kai den sneeuw Bo n' por sakami? Kai bande mi anto judami jora. 'M'a kai den sneeuw', in: Frank Martinus Arion, Ta amor so por. Willemstad, Curaçao: Libreria Salas, 1961. Vertaling: Nydia Ecury en Esther Jansma.
Door redactie op donderdag 31 mei 2018
Donderdag is het 10 oktober. Curaҫao bestaat dan 3 jaar als land binnen het Koninkrijk. Hieronder een bijdrage van Jeroen Baldwin, een Tilburger die op Curaçao woont en werkt. Jeroen is sportredacteur van de Amigoe, een Nederlandstalige krant op Curaçao. Hond Ik ben aan het werk en stond net buiten even een sigaretje te doen. Mijn oog viel op een - jaren geleden - stuk gestort beton en ik zag er twee hondenpootjes in vereeuwigd staan. Ik schoot in de lach. Mooi, die honden op Curaçao. Ze horen er helemaal bij. Een oom van een vriend van me sprak ooit de gedenkwaardige woorden ‘als de honden op Curaçao weten hoe de honden in Nederland leven, staan ze vanavond nog in de vertrekhal op Hato’. Ik moest ook denken aan een ander beeld en mijn lach werd nog veel breder. Het was 11 oktober 2010. Ik woonde nog in Nederland en zat achter mijn computer, op zoek naar beelden van alle gebeurtenissen op Curaçao, een dag eerder. U weet wel, 10-10-‘10. Er kwam aardig wat voorbij, maar wat precies weet ik eigenlijk niet meer. Een boel belangrijke mensen op een spreekgestoelte in elk geval die veel gewichtige woorden uitspraken. Vergeef me als ik de precieze setting niet meer weet, maar in mijn gedachten ging het zo: op zeker moment moest de vlag van Curaçao gehesen worden. Een plechtig moment, want het zou voor het eerst zijn dat de vlag van het autonome Curaçao gehesen werd. Niks meer Antilliaanse vlag. Nee, de diepblauwe vlag met het grote en kleine gele sterretje. Ik kan me zo voorstellen dat er aan dat moment heel wat vooraf was gegaan. De boel rondom het Brionplein, waar alles zou gaan plaatsvinden, was keurig opgeruimd. Bepaalde elementen hadden een likje verf gekregen; rottend hout was vervangen door nieuwe planken; er waren tribunes geplaatst; er waren planten, bloemen, van alles. Alles om er een dag van te maken waarop alles klopte. Waarop alles volgens plan verliep. Vroeg op de dag al was de omgeving van het Brionplein afgezet. Geen auto’s, geen andere zaken die in de weg konden staan. Er was een veiligheidscordon opgebouwd en alles was klaar voor een prachtige avond. Een avond waarop Curaçao Land Curaçao zou gaan worden. Het was de eerste echte ‘Nos Mes Por’-actie. Nadat vele hotemetoten hun zegje hadden gedaan was het tijd om de vlag te hijsen. Zoals ik al zei, het was een zeer plechtig moment. Iedereen was stil. Degene op het spreekgestoelte kondigde het hijsen van de vlag aan, maar op het moment dat hij daarmee bezig was, viel zijn oog op iets dat niet thuis hoorde op deze avond en deze plaats, in zijn beleving althans. Een andere camera pakte het tafereel op. Vanuit het niets kwam daar plotseling een hond het Brionplein opgelopen. Alsof het een gewone dag was kruiste de hond het Brionplein. Terwijl hij liep, keek hij nog eens in de camera en leek zijn schouders op te halen. Hij kwam uit de haag mensen die het plein omzoomden en verdween er ook weer, aan de andere kant. De hond keek alsof hij wilde zeggen ‘hallo, ik loop hier altijd, hoor’. Ik probeerde me in de hond te verplaatsen om na te gaan wat hij dacht. Het zal zoiets geweest zijn als: ‘eigen land, eigen vlag, veel gedoe, maar het blijft gewoon Curaçao, hoor. Het Curaçao waar ik rond loop, op zoek naar wat te bikken en naar een lekker ding dat ik dan het hof kan maken. Lekker belangrijk allemaal. Morgen loop ik hier weer. Dan zijn jullie er vast niet’. Website BAAT013 stopt ermee. Dat heb je hier kunnen lezen. We sluiten af door nog een aantal weken succesvolle artikelen uit het verleden opnieuw te plaatsen. Bovenstaand artikel verscheen dus al eerder op deze site.
Door redactie op woensdag 23 mei 2018
In Oisterwijk, gemeente Brabant, is een straat vernoemd naar Boy Ecury. Boy Ecury was een Arubaanse verzetsstrijder in Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. Hij gaf zijn leven voor de vrijheid van Nederlanders. Segundo Jorge Adelberto (Boy) Ecury wordt op 23 april 1922 geboren op Aruba als zevende van dertien kinderen. Ecury komt uit een katholiek gezin van de welgestelde zakenman Dundun Ecury en heeft een gelukkige jeugd. Naar Nederland Na de middelbare schooltijd op Aruba wordt Boy in 1937 door zijn vader naar Nederland gestuurd voor verdere studie. Op de Brabantse kostschool krijgt Boy het als enige zwarte jongen zwaar te verduren. Hij groeit uit tot een eigenzinnige jongen met een sterk verlangen naar rechtvaardigheid. Hij haalt een handelsdiploma op het St. Louis Instituut in Oudenbosch. Verzetsactiviteiten in het Papiaments Dan breekt de oorlog uit. Boy's verzet tegen het onrecht om hem heen groeit. Aanvankelijk pest hij de Duitsers op vrij onschuldige wijze. Langzaam maar zeker wordt zijn verzet echter serieuzer. Hij stelt zich fel en provocerend op jegens de bezetter. Dit leidt ertoe dat hij vanaf het begin van de oorlog actief is in het verzet. Eerst samen met zijn beste vriend, Luis de Lannoy, een medestudent uit Curaçao. Later voegt ook Delfincio Navarro zich bij hen. Ze communiceren in het Papiaments via brieven. Samen plegen ze aanslagen op met brandbommen volgeladen Duitse vrachtauto's, en laten ze treinen ontsporen. Ook helpen ze onderduikers en brengen Geallieerde piloten in Tilburg in veiligheid. Onderduiken In 1942 moet Ecury weg uit Tilburg omdat het te gevaarlijk voor hem wordt. Hij duikt onder op verschillende adressen in Oisterwijk, Delft en Rotterdam. Ook sluit hij zich aan bij een verzetsgroep in Oisterwijk. Als zijn vriend De Lannoy na verraad op 10 februari wordt gearresteerd, doet Boy een poging om hem uit de gevangenis in Utrecht te bevrijden. Maar dat mislukt. Hierna begint Ecury met zijn donkere uiterlijk ook in Oisterwijk te veel op te vallen. Hij sluit zich eind 1944 aan bij de Knokploegen in Den Haag waar hij acties voorbereidt en pleegt, waaronder een liquidatie op een lid van de NSB. Arrestatie en executie Op zondag 5 november 1944, nadat hij de hoogmis in de H. Elisabethparochie bezocht, wordt Boy Ecury in Rotterdam gearresteerd. Hij is verraden door een bekende, Kees Bitter. Hij wordt overgebracht naar de gevangenis het Oranjehotel in Scheveningen. Ecury wordt op 6 november 1944 op de Waalsdorpervlakte gefusilleerd. Hij sterft met een glimlach op de lippen. In 1947 is zijn stoffelijk overschot met militaire eer op Aruba herbegraven. Film en boek Cineast Ted Schouten, een neef van Ecury, maakt begin jaren tachtig voor TeleAruba een televisiedocumentaire over zijn leven. Dankzij de film krijgt Ecury in 1984 postuum het Verzetsherdenkingskruis.  Daarna schrijft Schouten een boek dat in 1985 verschijnt en in 2000 door de Arubaanse regering is heruitgegeven: ‘Boy Ecury, een Antilliaanse jongen in het verzet’. In 2003 maakt cineast Frans Weisz met medewerking van Ted Schouten een film over het leven van Ecury. In het weekend van 25 en 26 oktober viert Oisterwijk 70 jaar bevrijding. Bij die 70 jaar vrijheid past het daarom stil te staan bij het leven van Boy Ecury. Website BAAT013 stopt ermee. Dat heb je hier kunnen lezen. We sluiten af door nog een aantal weken succesvolle artikelen uit het verleden opnieuw te plaatsen. Bovenstaand artikel verscheen dus al eerder op deze site.
Door redactie op zaterdag 5 mei 2018
BAAT heeft Sirkulo Antiyano Tilburg (SAT) voorgedragen voor de MAAPP Award 2013. Deze onderscheiding wordt uitgereikt aan vrijwilligers die zich op een uitzonderlijke wijze inzetten voor de Antilliaans/Arubaanse gemeenschap in Nederland. De MAAPP (Movimentu Antiano i Arubano pa Promové Partisipashon) houdt zich bezig met politieke en maatschappelijke ontwikkelingen die invloed kunnen hebben op Nederlanders van de Antilliaanse en Arubaanse afkomst. Samen met de beraden stimuleert de MAAPP de Antilliaanse en Arubaanse gemeenschap in Nederland om actief deel te nemen in en aan de Nederlandse samenleving. BAAT vindt dat SAT de MAAPP Award verdient en in het zonnetje moeten worden gezet voor hun inzet voor de Antilliaanse/Arubaanse gemeenschap in de afgelopen 50 jaar. Waarom? SAT bestaat 50 jaar De vereniging Sírkulo Antiyano Tilburg (SAT), voorheen Tilburgse Antilliaanse Kring (TAK), is in 1963 opgericht en bestaat dit jaar 50 jaar. SAT werd als studentenvereniging opgericht door een groep Antilliaanse en Arubaanse studenten die toen in Tilburg woonden en studeerden. Van TAK naar SAT Daarna vestigden zich steeds meer Antillianen en Arubanen in Tilburg. Tilburg is inmiddels de vierde Antillianengemeente van Nederland. Daarom werd studentenvereniging TAK na tien jaar omgevormd tot de zelforganisatie en vereniging Sirkulo Antiyano Tilburg en kreeg een eigen verenigingsgebouw.   Woonkamergevoel Door de zeer gedreven inzet van de Antilliaanse en Arubaanse vrijwilligers in Tilburg bracht SAT de Antilliaanse en Arubaanse landgenoten samen. Ze faciliteerde (culturele en sociale)  ontmoetingen, sportactiviteiten en festiviteiten met als doel ‘het ver van huis gevoel’ samen te delen. Door het eigen verenigingsgebouw heerste jarenlang het woonkamergevoel waar je weer even de Antilliaanse en Arubaanse vibe kon voelen.   SAT als voorbeeld In de loop der jaren kreeg SAT steeds meer een maatschappelijke rol en werd (soms tegen wil en dank) de vertegenwoordiger van de Antillianen en Arubanen richting de gemeente Tilburg. SAT heeft ook vaak voor besturen van andere Antilliaanse en Arubaanse organisaties als voorbeeld en model gefungeerd. Rol van behoeder Helaas is door het huidige politieke- en maatschappelijke klimaat in Nederland geen ruimte en draagvlak meer voor de rol van behoeder van de eigen cultuur en identiteit. SAT vervulde die rol jarenlang met verve. Twee jaar geleden heeft de gemeente Tilburg de subsidie van SAT volledig ingetrokken. SAT gaat door zonder subsidie Het typeert de gedrevenheid en vasthoudendheid van de Antilliaanse en Arubaanse vrijwilligers die momenteel met man en macht aan het werk zijn om SAT zonder subsidie zich opnieuw uit te vinden. Met als doel in de huidige moeilijke tijden een rustpunt en anker te zijn voor de Antilliaanse en Arubaanse Tilburgers. BAAT vindt dat de gemotiveerde vrijwilligers van SAT ervoor hebben gezorgd dat SAT de vijftig heeft gehaald. Daarom verdienen zij samen de MAAPP Award 2013. De winnaar van de MAAPP 2013 wordt op zes september bekend gemaakt. Website BAAT013 stopt ermee. Dat heb je hier kunnen lezen. We sluiten af door nog een aantal weken succesvolle artikelen uit het verleden opnieuw te plaatsen. Bovenstaand artikel verscheen dus al eerder op deze site.
Door redactie op woensdag 11 april 2018
Oude muntnamen en muntstukken, wie kent ze nog? Daarom een overzicht van oude, (bijna) niet meer courante muntsoorten die op Curaçao zijn gebruikt als betaalmiddel of rekenmunt. Soms waren het officiële namen, maar vaak ook vondsten die in het dagelijks gebruik ontstonden. Bijvoorbeeld het oude en nog steeds gebruikte dòlò (verbastering van dollar). Serka Shon Nènè un bleki di ‘black marón’ tabata kosta doria dos plaka i un bleki sardinchi marka Brunswyck tabata kosta un giotín. Un kakiña tabata kosta dos plaka i un paki di pinda herebé tabata kosta dies plaka serka Tomasa. Na barku di fruta na Punda bo por a kumpra un brasa di bakoba kaska hel pa un chilín. Bubu = 100 centen (gulden) Sèn chikito = ½ cent Sèn grandi = 1 cent Chilín = 62 ½ cent Depchi = 10 centen Dies plaka = 25 centen Diesun plaka = 27 ½ cent Doria = 30 centen Doria un plaka = 32 ½ cent Doria dos plaka = 35 cent Doria tres plaka = 37 ½ cent Doria kwater plaka = 40 centen Doria sinku plaka = 42 ½ cent Dos sèn grandi = 2 centen Dos plaka = 5 centen Fuèrtè = 2,50 (rijksdaalder) Gurdein / Gardein = 50 cent (halve gulden) Heldu = 100 centen (gulden) Giotín = 50 cent (halve gulden) Kuater plaka = 10 centen Kuater ria = 60 centen Locha = 5 centen Mei fuèrtè = 1,25 Ria = 15 centen Nuebe ria = 1,35 Nuebe plaka = 100 centen (gulden) Ocho plaka = 20 centen Ocho ria = 1,2 Ocho ria kuater plaka = 1,3 6 sèn grandi = 6 centen   Website BAAT013 stopt ermee. Dat heb je hier kunnen lezen. We sluiten af door nog een aantal weken succesvolle artikelen uit het verleden opnieuw te plaatsen. Bovenstaand artikel verscheen dus al eerder op deze site.
Door redactie op woensdag 14 maart 2018
Na kort beraad hebben de initiatiefnemers en de dagelijkse redactie van baat013.nl besloten om te stoppen met de website baat013.nl. Een besluit dat iedereen die erbij betrokken is zeer spijtig vindt. Wij kunnen onze lezers echter geen frequente en informatieve stukken meer aanbieden. Dit door veranderende werkzaamheden van onze redactie. En als er één ding is dat wij als beraad destijds maar ook als baat013.nl hebben beloofd, is dat wij iets goed doen en zeker niet ergens mee doormodderen. Trots Op 1 juni 2012, net na middernacht, ging baat013.nl live. Met deze live-gang gaven alle betrokkenen gelijk aan waar ze voor stonden. De deadline van 1 juni werd gehaald met een uitstekende samenwerking tussen alle vrijwilligers. Deze betrokkenheid, verantwoordelijkheid en gedrevenheid zijn in de loop der jaren uitgegroeid in een website waar iedereen met recht trots op was, gewaardeerd werd door de lezers, een zeer hoge notering had op Google (zonder betaling!) maar bovenal mooie vriendschappen! Het Team Drijvende kracht achter baat013.nl was Carmine Palm. Met haar kleine team bestaande uit Carmon Rienhart (webmaster) en Marjan van Wijngaarden (editor) zorgde zij ervoor dat er wekelijks gepubliceerd werd op de site. De meeste artikelen kwamen ook uit haar koker. Naast de vaste waarden hebben ook anderen bijgedragen met mooie en interessante stukken. Bijvoorbeeld, Joseph “Jopi” Hart, Jeroen Baldwin, Eardly van der Geld, Reggie Curiel, Ramiro Rienhart, Roald Tromp en Mick Homoet. Hoogtepunten In de loop der jaren heeft baat013.nl een stevige online positie verworven. Bij belangrijke gebeurtenissen werd baat013.nl steevast benaderd voor commentaar en/of inzichten. Baat013.nl werd ook benaderd door politieke partijen/ politici die bij de Antilliaanse en Arubaanse doelgroep onder aandacht wilde komen. Ook andere belangengroepen kwamen regelmatig langs om van de werkwijze en successen van baat013.nl te leren. Al met al heeft baat013.nl in haar bijna zesjarig bestaan de nodige hoogtepunten beleefd. Met als belangrijkste hoogtepunten, de typisch Antilliaanse en gezellige redactiebijeenkomsten. Niet helemaal op zwart De website baat013.nl mag op zwart gaan, maar baat013 blijft nog zeker actief op Facebook. Via Facebook zullen we regelmatig informatie delen met onze facebookvrienden. Dank Wij willen onze lezers en iedereen die direct en/of indirect een bijdrage heeft geleverd hartelijk bedanken. Wij vinden het oprecht jammer dat wij baat013.nl niet voort kunnen zetten maar hopen graag met jullie in contact te blijven via Facebook Beraad Antillianen Arubanen Tilburg Afscheid met een terugblik Voordat de website baat013.nl op 1 juni op zwart gaat, blikken wij wekelijks terug en grabbelen uit de ‘oude baat013.nl doos’ om in een vogelvlucht 6 jaar baat013.nl de revue te laten passeren. Nogmaals hartelijk dank, Redactie baat013.nl
Door redactie op donderdag 14 december 2017
Nos idioma Papiamentu ta un idioma riku ku un bunita pasado, E idioma a sobrebibí diferente kontratiempo den pasado i hopi atake di menospresio a wòrdu hasí riba nos lenga Papiamentu. Por ehèmpel tabata wòrdu bisá: Papiamentu is maar een “brabbeltaaltje”; Papiamentu is “koeterwaals”; Papiamentu is geen volwaardige taal; Papiamentu no ta sirbi pa duna enseñasa den dje. Pero durante tempu Papiamentu a proba ku e ta un bunita idioma,riku i variá. I nos grandinan a sa di mantené i transmití sabiduría i konosementu atravers di su ekspreshon- i dichonan masha grasioso. Aki ta sigi algun ehèmpel. Sea kontentu i konforme ku loke bo tin i por hasi Mòfi no mester kere ku e por kanta manera trupial Hopi biaha problema finansiero ta kousa desunion den un kas Ora probresa bin paden, amor ta bula bentana Tata a bisa su yu: Mi ta dominá mi mes, pero ta yega un momentu ku mi pasenshi ta kaba Bela ta sende te kaminda su mecha kaba Ora bo ta den bon i ta disfrutá di loke ta bon, bo no ke pèrdè loke bo tin Yangadó sintá riba felpa, no ke tende (nada) di bank’i palu Ora un hòmber di edat kuminsá un relashon ku un mucha muhé mas yòn kune Kunuku nobo ta pidi un bon chapi òf kunuku nobo ta pidi un chapi skèrpi Bo no por exigi loke ta imposibel di ún hende Bo no por saka seis lomitu for di ún baka Shon Toni ta kana masha steif i règt riba su kurpa Shon Toni parse hende ku a guli palu di basora Ora ku papai no t’ey mas nos lo realisá su balor ku e tabatin pa nos No warda te ora koriente bai pa bo sa balor di bela Swinda tin tres yu ku tres diferente tata Swinda ta manera djaka ku rabu kòrtiko Ku palabra (fuerte) bo por hasi un hende masha doló Palabra ta kòrta kaminda nabaha ta para bira stòmpi Un (hende) hòmber no tin nodi di ta bunita Hende hòmber meste ta djis un tiki menos mahós ku diabel Mamay a bisa su yu Sandra: “Kuidou ku Orlando, e ta hòmber kasá” Orlando ta papél kimá Awor ku Donny ta (birando) bieu e ta bló ta hasi kos di mucha Donny a haña sarampi na grandi (òf na behes) Si bo ta muchu kuidadoso i tímido bo no ta logra nada Pushi ku handschoen no por kohe ratón Según palu kuébu den bida, bo ta haña eksperensia Si kolebra a mordebu, bo mira lagadishi bo ta spanta Si kandela a kimabu, bo ta haña miedu di shinishi Gachi ta masha masha floho mes Gachi ta floho manera kaka di mardugá Pastor a bisa den su predikashi pa keda positivo ya ku no ta kos malu so tin den bida Den mondi di infrou no ta laga di tin maske ta ún palu di shimaruku Ora un hende ta burachi no ta e momentu adekuá pa diskuti serio kune Den botekín ta beter ta papia
Door redactie op zaterdag 26 augustus 2017
Met grote verslagenheid hebben wij kennis genomen van het plotseling overlijden van onze zeer gewaardeerde landgenoot en vriend Elmus (Emmy) Da Costa Gomez. Hij is afgelopen woensdag 23 augustus op 55-jarige leeftijd aan een hartstilstand overleden. Emmy uit Curaçao wordt ook wel de Curaçaose Tilburger genoemd omdat hij 30 jaar in Tilburg/Nederland woonde. Hij was volledig ‘geïntegreerd’ om dat woord maar te gebruiken. In die zin dat hij hier gelukkig woonde met zijn gezin, hier zijn werk, zijn hobby’s en vele vrienden had. Toch ging hij ieder jaar voor minimaal 4 weken tijdens de carnavalsdagen met vakantie naar zijn geliefde eiland Curaçao om carnaval te vieren en bij te tanken zoals hij dat zo passend zei. Honkballer Emmy was een begenadigde werper/pitcher en heeft zowel op Curaçao als in Nederland op redelijk niveau gehonkbald. Met het honkbalteam van HSC Tilburg speelde hij samen met onder andere Ben Thijssen, de huidige coach van het grote Koninkrijk honkbalteam, twee jaar in de Nederlandse overgangsklasse en promoveerde met dat team naar de hoofdklasse. Nieuwe hobby De laatste jaren had Elmus een andere hobby. Hij componeerde muziek en schreef teksten. Niet zomaar muziek, maar muziek en teksten voor het bekende Festival di Tumba. Dit is het grootste muzikale evenement op Curaçao waar wordt gestreden om de Carnavals-hit van het jaar, de Tumba. Emmy heeft zes keer vanuit Tilburg tekst en muziek voor het Tumba Festival aangeleverd. Actief binnen de Antilliaanse gemeenschap van Tilburg Hij trad nooit op de voorgrond maar wist altijd van achter de schermen zijn steentje bij te dragen aan de gemeenschap. Door zijn open en toegankelijk karakter had hij veel vrienden binnen de Antilliaanse kring. Afscheid Op maandag 28 augustus 2017 wordt het leven van Elmus Da Costa Gomez gevierd. Van 13.45 tot 14.15 uur is er in het crematorium van Tilburg een formeel afscheid, met woorden en met muziek. Na het afscheid in Nederland gaat Elmus voorgoed terug naar Curaçao, waar hij in afwezigheid van zijn familie en vrienden wordt gecremeerd. Emmy is er helaas niet meer! Dat hij in vrede moge rusten. Sosega na pas amigu Emmy. Onze gedachten en medeleven gaan uit naar zijn vrouw, gezin en naaste familieleden.